Kadri KABAK

Kadri KABAK

Askerlik borçlanmasında son durum

02 Ağustos 2009 Pazar


Askerlik borçlanması sigortalıların emeklilik sürecini kolaylaştıran bir unsur olarak büyük önem taşımaktadır. Gerek 506 Sosyal Sigortalar Kanunu döneminde ve gerekse 5510 sayılı yasada sigortalılara muvazzaf askerlik hizmetini yaptığı dönemleri borçlanma ve böylelikle anılan dönemleri sigorta süresinden saydırma imkanı getirilmiştir. Buradaki ana amaç askerlik nedeniyle sigortalılık niteliğini kaybeden veya bu nedenle sigortalılık süresi geç başlamak durumunda kalanların uğramış oldukları kayıpların giderilmesidir.5510 sayılı yasanın 41’nci maddesinde sigortalının borçlanabileceği süreler düzenlenmiş ve askerlik hizmeti de bu kapsamda ele alınmıştır.

Düzenlemeye göre, kanun anlamında sigortalı sayılanların er veya erbaş olarak silahaltında veya yedek subay okulunda geçen süreleri kendileri veya hak sahipleri yazılı talepte bulunarak borçlanabilmektedir.
 

I- Ne kadar süre borçlanılabilir?
Sigortalılar veya hak sahipleri askerlik süresinin tamamını borçlanabilecekleri gibi, askerlik süresini kısmi olarak da borçlanabilmektedirler. Sigortalı veya hak sahipleri malullük, yaşlılık ve ölüm aylığı bağlanması için ihtiyaçları olan gün sayısı kadarlık süreyi borçlanabilmektedir. Örneğin; 15 ay askerlik hizmeti yapan bir sigortalı, prim gün sayısı ihtiyacına göre bu sürenin tamamını borçlanabileceği gibi, sadece 5 ayını veya 4 ayını borçlanabilmektedir.
 

II- Borçlanma sigortalılık süresini nasıl etkiler?
Askerlik borçlanması yapılması durumunda, sigortalının askerlik hizmetini sigortalı olduğu tarihten önce yapmış olması durumunda, sigortalının sigorta başlangıç tarihi borçlanılan süre kadar geriye gider. Sigorta giriş tarihi askerlik yaptığı dönemden önce ise, borçlanılan süre kadar prim ödeme gün sayısı artar. Özellikle askerlik hizmetini sigortaya giriş tarihinden önce yapanlara askerlik borçlanması çok önemli katkı sunmaktadır. Çünkü sigorta başlangıç tarihi borçlanılan süre kadar geri çekildiği için gerek sigortalılık süresi ve gerekse emeklilik için gerekli yaş, prim ödeme gün sayısı ile ilgili kademelerin değişmesi söz konusudur.
 

III- Ne kadar ve ne zaman prim ödenecek?
Askerlik hizmetini borçlanan sigortalı veya hak sahiplerinin bu süre için ödeyecekleri, prim miktarı mevzuat gereği belirlenen prime esas kazancın alt sınırı ile üst sırını arasında seçecekleri tutarın yüzde 32’i oranında ödeyeceklerdir. Ödeme miktarını borçlanmayı yapan belirleyecektir. Bugün için prime esas kazancın aylık alt sınırı 16 yaşından büyük işçiler için belirlenen aylık asgari ücret olan 693,00 TL, üst sınırı anılan asgari ücretin 6,5 katı olan 4.504,50 TL’dir. Buna göre her bir günlük askerlik borçlanması için talep sahibi 7,39 TL ile 48,05 TL arasında seçeceği miktara göre ödeme yapacaktır.

Askerlik borçlanması talebinde bulunan sigortalı veya hak sahipleri yazılı başvuruları üzerine Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından hesaplanacak primlerini borcun tebliğ tarihinden itibaren bir ay içinde ödeyeceklerdir. Askerlik borçlanmasında taksitlendirme söz konusu değildir. Ödemenin bir içinde tamamlanması esastır. Bir ay içinde ödenmeyen borçlanmalar için yeniden başvuru şartı aranmaktadır.   
 

IV- Askerlik borçlanması başvurusu nasıl yapılacak?
Askerlik borçlanması ile ilgili başvuruda bulunacak sigortalılar ve hak sahiplerinin bağlı bulundukları Sosyal Güvenlik Kurumu Müdürlüklerine başvurarak oradan alacakları matbu askerlik borçlanma talep dilekçelerini doldurduktan sonra Askerlik Şubelerine onaylatmaları ve anılan belgeyi bağlı oldukları Sigorta Müdürlüklerine vermeleri gerekmektedir.
 
V- SONUÇ:
Askerlik borçlanması sigortalı veya hak sahipleri açısından getirilmiş önemli bir düzenlemedir. Özellikle askerliğini sigorta başlangıç tarihinden önce yapmış sigortalılara emeklilik süresi açısından çok daha önemli bir katkı sunmaktadır. Anılan nedenle sigortalıların veya hak sahiplerinin bu konuyu değerlendirmelerinde büyük yarar bulunmaktadır.   

ÇALIŞMA HAYATINA İLİŞKİN SORULARINIZA CEVAP ARADIĞIMIZ “ÇALIŞMA HAYATI” İSİMLİ TELEVİZYON PROGRAMIMIZ HER PAZARTESİ SAAT:17.45’DE KANAL 35’DE. SORULARINIZI BEKLİYORUZ. SAĞLIK VE SOSYAL GÜVENLİKLE KALIN.