09.12.2019, 07:11

Atatürk ve kadınlarımız

Mustafa Kemal Atatürk’ün en önemli devrimlerinden birisi de “kadınlara seçme ve seçilme hakkı tanınması”dır. 5 Aralık 1934'de yapılan düzenleme ile Anayasa ve Seçim Kanunu'nda değişiklik yapılarak kadınların ilk kez “oy kullanması” ve “aday olabilmesi”nin önü açıldı.
Atatürk, verdiği karar ile bir daha tüm dünyaya örnek olmayı başarmıştı.
İlk defa 1930 yılında çıkartılan bir dizi düzenleme ile kadınların önce belediye seçimlerine katılması, daha sonra da köylerde muhtar olmalarının önü açılmıştı. Kadınların milletvekili seçme ve seçilme hakları ise 5 Aralık 1934 tarihinde tanındı. Ancak kadınlarımız, siyasal haklarını ilk kez 1930 yılında yapılan belediye seçimlerinde kullandı.
1930 yılında yapılan belediye seçimleri, eylül ayında başladı ve yaklaşık 2 ay sürdü. İzmir’de Şehir Meclisi’ne, “Cumhuriyet Halk Fırkası”nın (CHF) iki kadın adayı Hasane Nalan ve Benal Nevzat Hanım girmeyi başardı.
1930 yılında Aydın’ın Çine İlçesi’nde de bir ilk yaşandı. Bugün Karpuzlu olarak bilinen, eski ismi Demirdere olan köyün muhtarlık seçimlerini Gül Esin kazandı. Gül Hanım, böylece Cumhuriyet tarihimizin de ilk kadın muhtarı oldu. 
Kadınlarımız milletvekili olabilmek için ilk adımı; 1923 yılında Nezihe Muhiddi’nin önderliğinde “Kadınlar Halk Fırkası” adı altında bir parti kurma girişimi ile atmışlardı. 
Fakat mevcut “Seçim Kanunu” kadınlar için bir engel teşkil ediyordu. Bu nedenle de kadınların parti kurma girişimi, “Kadınlar Halk Fırkası” yerine, “Türk Kadınlar Birliği Derneği” haline dönüştü.
1924 yılında, yeni Anayasa hazırlanırken kadınların “milletvekili seçme ve seçilme hakları” gündeme gelmiş Türkiye Büyük Millet Meclisi’nde ise kabul görmemişti. Bu hakkın sadece erkekler arasında kalması fikri daha ağır bastı. Ancak 1934 yılında Başbakan İsmet İnönü ve 191 milletvekilinin sunduğu öneri ile Anayasa ve Seçim Kanunu'nda değişiklik yapıldı. 5 Aralık 1934’te de değişiklik önerisi Meclis’te kabul edildi. 8 Şubat 1935 yılında yapılan seçimlerde, kadınlar ilk kez oy kullandı ve aday oldu. Bu seçimlerde 17 kadın milletvekili ilk kez Meclis’e girdi.
Alınan bu karar ile Türkiye’deki kadınlar, Fransa ve İtalya’dan 11, Romanya’dan 12, Bulgaristan’dan 13, Belçika’dan 14, İsviçre’den ise 36 yıl önce kadınlara seçme ve seçilme hakkı kazanmıştı.
Atatürk, “dünya lideri” olduğunu böylece kanıtlamış ve bir çok ülke insanını kendine hayran bırakmayı başarmıştı.
“Kadına karşı şiddet”in önlenmesi için daha fazla “kadın milletvekili”nin Türkiye Büyük Millet Meclisi’nde yer alması gerektiğini düşünüyorum. Böylece “kadına şiddet” cezalarının daha fazla caydırıcı olması için kararlar da alınabilir.
Haftaya buluşmak dileği ile…

Yorumlar

Gelişmelerden Haberdar Olun

@