Peyvend ÖKSÜZ/ YENİGÜN - Anadolu’nun farklı yerlerinde 12  alışveriş merkezi projesini  geliştirmeyi sürdüren Esas Gayrimenkul’ün Genel Müdürü Cem Eriç ile geleceğe yönelik projelerini görüştük. Her sektörde olduğu gibi pandeminin kendilerini etkilediğini belirten Eriç, AVM’lere bu süreçte büyük destek verdiklerini belirtiyor. Anadolu’da 20 bine yakın istihdam  sağlayan bir organizasyonun parçası olarak pandemi sürecinde meydana gelen değişimi anlayarak buna uygun projeler ürettiklerini söyleyen Eriş, “Büyük şehirlerde yokuz. Anadolu’daki şehir merkezlerinde sosyalleşme şehrin önemli bir parçası. İyilik BURDA, Esnaf Burda ve Esas Sosyal ile STK’lar ile yerele destek veriyoruz. Lokalleşmeyi her şehirde yaşamak, yaşatmak işimizin önemli bir parçası” diyor.

 Eriç İşimizi daha çok Anadolu’da yapıyoruz yenigün gazetesi (2)


P: Biraz kendinizi tanıtır mısınız?

C: Biz 6 kardeşiz. Bir arada büyüdük. O sıcaklığı aile hayatıma da taşıma isteği duydum hep. Tek çocuğumuz var. Eşim aşçı. Birlikte seyahat etmeyi severiz, özellikle yurt içi ve yurt dışında gastronomi ile ilgili. Oğlumuz da fırsat buldukça eşlik etti bize. Aile hayatınızın temelinde ne var diye sorarsanız bana ‘mutfak, paylaşmak ve deneyim’ var derim.

P: Biraz eğitim hayatınızdan bahseder misiniz?

C: Ben iktisat mezunuyum, bankacılıkla iş hayatına adım attım. Sonra 10 yıl tekstil sektöründe çalıştım. Üretim ve ihracat yapan şirketlerde yöneticilik yaptım. Yolum 2000’li yılların başında perakendeyle kesişti. Pek çok uluslararası markanın Türkiye’ye gelişine aracılık ettim. Ardından perakende sektöründe masanın diğer tarafı olan gayrimenkul sektörüne geçtim. 10 yıldır da bu alanda çalışmaya da devam ediyorum. Şu anda Esas Gayrimenkul’deyim. Benim sorumlu olduğum Türkiye operasyonları sektörde ilk 3’te yer alıyor. Bunun yanı sıra Esas Gayrimenkul’ün yurt dışında da pek çok yatırımı var. 

P: Esas Gayrimenkul’de neler yapıyorsunuz ve kaç kişilik bir istihdam yaratıyorsunuz?

C: Esas Gayrimenkul, ticari gayrimenkul geliştirme ve varlık yönetimi yapar. Türkiye’nin farklı yerlerinde geliştirdiği yedi tane alışveriş merkezi var. Bunun yanı sıra ofis projeleri geliştirdik. Konut projemiz var. Türkiye’de başka yatırımcıların alışveriş merkezlerinin varlık yönetimini yaparak işlerimizi geliştirmek için çalışıyoruz. Türkiye’nin her yerinde Çanakkale’den Van’a, Zonguldak’tan Adana’ya geniş bir coğrafyada şu anda 12 şehirde alışveriş merkezlerini geliştirmeye devam ediyoruz. Lokalleşmeyi her şehirde yaşamak, yaşatmak işimizin önemli bir parçası. Pandemi her sektörde olduğu gibi bizim işimizin dinamiklerini de değiştirdi. Biz de son dönemde özellikle pandemide nelerin değiştiğini anlamaya çalışıyoruz. AVM’ler genç istihdamı açısından da çok önemli. Bir şehirde bir AVM açıldığı zaman sadece çalışanlar açısından değil, diğer bileşenleri mağazalar, restaurantlar da iş imkanı sağlar. Böylece şehir kalkınır. Ortalama bir şehir merkezinde bir AVM’nin 1500 çalışanı var. Böyle düşünürsek 12 AVM ile 20.000’e yakın istihdam sağlayabiliyoruz. İşimizi daha çok Anadolu’da yapıyoruz. Büyük şehirlerde yokuz. Anadolu’daki şehir merkezlerinde sosyalleşme şehrin önemli bir parçası. 

 Eriç İşimizi daha çok Anadolu’da yapıyoruz yenigün gazetesi (1)

P: AVM’lerde kendi farkınızı ortaya koymak için nasıl bir yapılanma yapıyorsunuz? Lokal bazlı AVM’lerin olması size daha büyük başarılar mı getiriyor?

C: AVM’leri aslında proje safhasından ele almak lazım, bulunduğunuz şehrin, konumun dinamiklerini içi ayarlamak gerekiyor. Konsepti ve mağaza karmasını oluştururken de şehrin kültürüne göre bir yapı çizeriz. Çanakkale’deki AVM ile Zonguldak’taki AVM’deki mağazaların karması farklılık gösterebilir. Projeler hayata geçtikten sonra dönüşmeye devam ediyorlar. Biz de her projemize yatırım yapmaya ve güncellemeye devam ediyoruz. Onun için hiç bitmeyen bir süreç var işte.

P: Pandemi döneminde AVM’ler çok büyük yaralar aldılar. Özellikle de mağaza sahipleri. Bununla ilgili hem onları hem de kendi kurumunuzu korumak adına ne gibi önlemler aldınız o dönem?

C: Açıkçası bunu iş ortaklığı olarak adlandırıyoruz. Onlar bizim kiracılarımız değil, ortaklarımız. Dolayısıyla işin temelinde sürdürülebilir bir ilişki var. Pandemi döneminde her türlü desteği gösterdik. Sektörde bu çok olumlu karşılandı. Pandemi dönemi hepimize bu dönemde yardımlaşmayı, destek olmayı, birlik ve beraber olmamız hatırlattı. Şehire de bir katkı sunmak, mama istasyonlarımızın kurulması, sağlık personeline destek, STK’larla işbirliklerimiz her biri için biz hep destek ve işbirlikçi olduk. Kiralarını ödeyemeyen esnaflarımıza iş yerlerimizde alanlar önerdik. “İyilik BURDA” diye bir yaklaşımımız var. Burda diye adlandırılıyor, bulunduğu şehirlerin plakası ve BURDA markasıyla. Bulunduğumuz her şehirdeki yardım imkanlarımızı değerlendirdik. 

 Eriç İşimizi daha çok Anadolu’da yapıyoruz yenigün gazetesi (4)

P: İç yapıda o yörenin insanıyla bir arada olmak önemli. Esnaf olarak büyük AVM’lerin olması onları her daim sıkıntıya sokuyor. Onlara bu anlamda destek olmanız çok güzel ve değerli. 

C: Ben bu etkileşimin olması gerektiğini düşünüyorum. Bunun yanı sıra esnafı da düşünerek bu işbirliğini yapıyor olmamız çok önemliydi bizim için. ‘’Esnaf Burda’’ projemizin adı, orada yerel halkımızı da kalkındırıyor olmak önemli.

P: Yatırım yaparken ya da var olan yatırımınıza katma değer sağlamak isterken özellikle sizin bakış açınızla tercih ettiğiniz bir şey var mı?

C: Birincisi, ‘’Vizyon Birlikteliği’’ çünkü özellikle varlık yönetimi işimizi büyütürken farklı yatırımcılarla da işimizi büyütüyoruz. Bizim sahip olduğumuz vizyonla düşünebilen, değer yaratabileceğimiz yatırımcılarla yürümeyi tercih ediyoruz. Diğer tarafta girdiğimiz projelerde bir fark yaratmak, değer katmak imkanı olmalı. Türkiye’de bazı AVM’lerin bu dönüşüme ihtiyacı var. Üçüncüsü, kiracı yani iş ortaklarımızla birlikte değer yaratabileceğimiz iş olarak olduğunu görmemiz ve görmeleri önemli bizim için. Bizim için bu kriterler bir araya geldiğinde ‘’evet bu proje bizim için doğrudur’’ deriz. Bugüne kadar Malatya ile başladı. Bir yatırımcı grubumuzla, yerel yatırımcılardır tamamı, daha sonra Gaziantep’te Sanko Ailesi ile yollarımız birleşti. Sonra Konya’da yerel yatırımcıların bir araya gelerek oluşturdukları bir avm ile iş ortaklığımız var. Van’da Global Holding’in avm yatırımcı ortaklığını üstlendik. Son olarak Düzce’de yerel bir yatırımcıyla yeni bir proje aşamasına girdik.   

 Eriç İşimizi daha çok Anadolu’da yapıyoruz yenigün gazetesi (5)

P: Doğu’daki yatırımlar ekonomiye katkısının yanında  yöre halkına istihdam yaratması açısından da büyük önem taşıyor. Hem siz hem de bölge kazanıyor. Bu yatırımların sizi daha farklı hissettirmiyor mu?


C: O bölgeye yapılan yatırım hem şehrin kalkınmasına, hem insanların kendini yenilemesine, hem de istihdamın kalkınmasına sebep oluyor tabii. Modern yaşamı şehre taşımak için de çok anlamlı. Bunun için de varlık yönetimi ile ilgili güzel işler yaparken Mardin’de, Batman’da, Diyarbakır’da, onun için ülkenin her yerinde ayrı projelerimiz var. 

P: Türkiye’de bu büyük projelere yatırımcı buluyor olmak ya da yer almak kısa, orta ya da uzun vadede sizi korkutuyor mu?

C: Hem grubun bakış açısı hem de sektörün dinamikleri uzun vadede bakmayı gerektiriyor. Ama tabii planlarımızı yaparken kısa vadede de mutlaka aksiyonlar oluşuyoruz. Yatırımcı ile karşı karşıya geldiğimizde yatırımcıyla yaptığımız projelerde uzun vadede sürdürülebilir bir proje çıkarmak istiyoruz elbette. Bunun için Türkiye şartlarında sürekli gündemin değiştiği bir yerde yaşıyorsanız kısa vadeli plan yapmak daha doğru tabii. Uzun vadeli ama kısa aralıklı yaptığınız planlar sanki daha doğru. 

P: Sürdürülebilir olmak için de STK’larla iş birliği içerisinde oluyor musunuz, var ise bu projeleriniz nelerdir?

C: Esas Holding’in ‘’Esas Sosyal’’ diye bir girişimi de var. Böylece genç istihdamı desteklemek için ilk staj deneyimini ve ilk iş deneyimini veren bir oluşum. Şevket Sabancı ve eşi tarafından hayata geçirilen bir oluşum. Şu an Emine Sabancı başkanlığını yönetiyor. Gayrimenkul bünyesinde ‘’İyilik Burda’’ diye bir şapkamız var. O şapka altında bulunduğumuz şehirlerin STK’larıyla iş birliğine gidiyoruz. Onun dışında iş alanımızla örtüştüğünü düşündüğümüz Sürdürülebilir Kalkınma Derneği (SKD), Doğal Hayatı Koruma Derneği (WWF), son olarak Yanındayız Derneği ile kadın erkek eşitliğini desteklediğimizin kurumsal üyesiyiz. Değer katacağımız her STK için çalışmalarımız devam ediyor ve edecek de. 

 Eriç İşimizi daha çok Anadolu’da yapıyoruz yenigün gazetesi (3)

P: Çok teşekkür ederiz Cem Bey bu keyifli röportaj ve Türkiye’ye kattığınız bu değer için.  

C: Biz teşekkür ederiz hem size hem de Yenigün Ailesi’ne.