16.08.2021, 07:00

Dış açık mı, cari açık mı?

Kavramları yerli yerine kullandığımızda, analizi daha iyi yapabilme imkânı da doğmuş oluyor.

ÖNCE

Dış açık, diğer bir ifadeyle dış ticaret açığı sade ve sadece mal ticaretindeki (ihracat ve ithalat arasındaki farktan oluşmakta) fark derken de negatif farkı kastetmekteyiz. Yani ithalatın, ihracattan fazla olma durumu.

Cari açık ise dış ticaret açığını da kendi içerisin de barından bir üst küme olarak düşünebiliriz. Örneğin hizmetler ticareti de cari açık içerisinde yer almakta. Hizmetler gibi birçok farklı kalemde cari denge içerisinde yer almakta ama detaylara girip sizleri yormak istemem.

ASLINDA

Bu kavramlar “denge” kavramı içerisinde değerlendirilir. Yani açık veya fazla, dengenin bozulması neticesindeki bir sonuçtur. Fazla verildiğinde pozitif yönde dengenin bozulması iken, açık verildiğinde ise dengenin negatif yönlü bozulmasıdır. Normal ifade, dış ticaret dengesi açık veriyor olması gerekiyor iken, ömrü hayatımızda (tarihsel süreçte belirli dönemlerde istisnaları var.) hep açık verdiğimiz için “dış açık” / “dış ticaret açığı” veya cari açık / cari işlemler açığı demekteyiz.

ANLAYACAĞINIZ

Dengeden koptuğumuz için dengeyi unutmuş ve açıkla yaşıyor hale geldiğimizden, kavramlarda açık üzerine inşa edilmiş.

RAKAMLARA GELİRSEK

Haziran ayı dış ticaret açığı ve cari işlemler açığına dair rakamlar bakarsak;

Dış ticaret açığı; (Genel Ticaret Sistemine göre)

  • Haziran ayında, bir önceki yılın aynı ayına göre %0,2 azalarak 2 milyar 858 milyon dolardan, 2 milyar 853 milyon dolara gerilemiş,

  • Ocak-Haziran döneminde dış ticaret açığı %11,4 azalarak 23 milyar 893 milyon dolardan, 21 milyar 166 milyon dolara gerilemiş

Bu arada Özel Ticaret Sisteminde Ocak-Haziran döneminde gerçekleşen açık; 21 milyar 704 milyon dolar yani GTS sistemine göre, 538 milyon dolar daha fazla açık vermişiz.

Cari açık ise;

Haziran ayında, bir önceki yılın aynı ayına göre 1 milyar 947 milyon doları azalarak 1 milyar 127 milyon dolar olmuş

ANLIYORUZ Kİ

Dış ticaret açığındaki fazlalığın büyük bir bölümü, cari dengede yer alan diğer kalemler ile finanse edilmekte. Hizmetler, portföy yatırımları vb. (hizmetlerde ise ağırlıklı turizmden gelmekte.)

DİYEBİLİRİZ Kİ

Temmuz ayı ve sonrasındaki ağustos için hem turistlerin yoğun bir şekilde gelmesi hem de bayramdaki çılgınlığımız neticesinde, (çılgınlıktan kastim salgın yokmuş gibi bayram ziyaretleri özellikle şehirler arası) cari açık bu aylarda daha düşecek gibi gözükmekte.

FAYDA VE MALİYET ANALİZİ YAPARSAK

Turistlerin ülkeye gelmesi yönündeki esnek kararlar ve bayramdaki esneklikler, Kovid sayılarını ve maalesef ki ölüm sayılarını da üçe dörde katladı gibi gözükmekte.

SONUÇ: Üstünün açık kalması, (cari açık bağlamında metafor yaparsak) hastane de kalmaktan iyidir.

 

 

 



Yorumlar

Gelişmelerden Haberdar Olun

@