Bazı teknik konuları konuşurken analizde hata yapmamak için doğru kavramlar üzerinden gitmek her zaman önem arz etmektedir. Bilimsel olarak kabul edilen ve kavramsal olarak içerikteki detaylar tam olarak verilmediği taktirde ortaya anlaşılmaz bir durum ortaya çıkar ki oda analizdeki en büyük problemlerin başında gelmektedir.

ÖNCELİKLE İNGİLTERE TÜRKİYE TİCARETİ

2019 yılı Genel Ticaret Sistemine göre Türkiye olarak, İngiltere’ye en fazla ihracat yaptığı ikinci ülke. Toplam ticaret hacmimiz 16,8 milyar dolar iken, ihracat değeri 11,2 milyar dolar, ithalat değeri ise 5,6 milyar dolar. Dolayısıyla sadece Avrupa ölçeğinde değil genel ülkeler klasmanında en fazla dış ticaret fazlası verdiğimiz ülkelerden bir tanesi. Dış ticaret fazlamız ise 5,6 milyar dolar.

AB-İNGİLTERE AYRILIĞI

Burada karıştırılmaya müsait iki kavram var. Birincisi İngiltere AB ayrılığı, ikincisi ise AB İngiltere Gümrük Birliği ayrılığı. Örneğin İngiltere AB’den ayrılıp, Gümrük Birliğinden çıkmayabilirdi. En son AB ve İngiltere arasındaki ticaret müzakereleri sonucunda İngiltere aynı zamanda Gümrük Birliğinden ayrıldı ve AB ile yeni bir Serbest Ticaret anlaşması imzaladı.

TÜRKİYE İNGİLTERE TİCARET ANLAŞMASI

Türkiye ile İngiltere arasında imzalanan STA ile Gümrük Birliğinde mevcut olan, mal ticareti kapsamındaki ürünlere uygulanan gümrük vergi muafiyeti ve diğer unsurlar korunarak, anlaşma metni imzalanmış oldu. Zamanlamanın tam olarak ayarlanması ve AB ile İngiltere arasındaki STA ile eş zamanlı yürürlüğe girmesi Ticaret Bakanlığının büyük bir başarısıdır.

FAKAT

Teknik olarak bilmemiz gereken bazı unsurları da burada belirtmek lazım

  • İngiltere ve AB arasındaki STA ile Türkiye ile İngiltere arasındaki STA arasında dağlar kadar fark var. Yani aynı koşulları içermiyor. (Gümrük Birliğinin birinci garabeti)

  • İngiltere ile AB ticaret anlaşmasından sorunlu ayrılsa ve kendi aralarında ticaret anlaşması yapmasaydı Türkiye ile İngiltere arasında STA yapılması mümkün olmayacaktı (Gümrük Birliğinin ikinci garabeti)

  • İngiltere AB ile STA anlaşması yaptıktan sonra bizimle STA yapmama hakkına sahipti. (Gümrük Birliğinin üçüncü garabeti)

AYRICA

Ticaret Bakanlığı tarafından yapılan açıklamada “Anlaşma, tüm sanayi ve tarım ürünlerini içeriyor” ifadesini açmak lazım. (https://ticaret.gov.tr/haberler/turkiye-ile-birlesik-krallik-arasinda-serbest-ticaret-anlasmasi-imzalandi)

  • Anlaşma, tüm sanayi ürünleri kapsamakta

  • Anlaşma, tüm tarım ürünlerini kapsamamakta

YANİ

Tarım ürünleri kapsamında yapılan anlaşma,

  • İşlenmiş tarım ürünlerini kapsarken,

  • İşlenmemiş tarım ürünlerini kapsamamakta

Eğer ki, anlaşma kapsamında “Tarım Ürünleri“ ile ilgili yanlış bir değerlendirmemiz varsa bize gönderilecek her düzeltmeyi doğru bilgiyi vermek bağlamında kendi köşe yazımda yazacağımı ifade etmek isterim. Zaten bilimsel ve dürüst olmanın ön koşulu da hata varsa hızlı bir şekilde düzeltmektir.

ALTIN DIŞI İTHALAT

Özellikle dış ticaret dengesini analiz ederken, yeni ortaya konan bu kavramın doğru analiz için yeterlilik bir yana anlamlı bir sonuç vermediğinin de altını seçelim. Sonuçta analizlerde altın ithalatını baz almıyorsak, ihracatta da almamamız gerekmez mi?

ÖRNEK VERMEK GEREKİRSE

Güncel olduğu için İngiltere’yi örnek verelim.2019 yılı itibariyle ikinci en büyük ihracat partnerimiz olan İngiltere’ye yapılan 11,2 milyar dolarlık ihracatta ilk sırayı altın ve türevlerinin yer aldığını biliyor muyuz? Özel Ticaret Sistemine göre 7108 dörtlü kod siteminde Altın (platin kaplamalı altın dahil) (işlenmemiş veya yarı işlenmiş ya da pudra halinde) olan ürünlerin 2019 yılı itibariyle 1,1 milyar dolarla İngiltere’ye toplam ihracatımız içerisinde yüzde 10,3 pay ile birinci sırada yer almakta.

YANİ ŞUNU DEMİYORUZ

2019 yılı itibariyle Özel Ticaret Sistemine (ÖTS) göre, İngiltere’ye yapmış olduğumuz altın dışı ihracatımız içerisindeki 1,1 milyar doları çıkardıktan sonra 9,6 milyar dolar olarak ihracat yaptık demiyoruz.

ÖTS’ye göre örnek vermemin sebebi, İngiltere Ticaret ateşeliğimizin dış ticaret değerlerinde veri paylaşımını Trademap sitesi üzerinden ÖTS verilerine göre paylaşmasından kaynaklanmaktadır.

SONUÇ: Ticaret Bakanlığımızın hızlı bir şekilde İngiltere ile yaptığı STA için tebrik ve Gümrük Birliğindeki mevcut haklarımızı anlaşmaya yansıttığı için tüm ihracatçılarımız ve ülkemiz adına teşekkür ediyorum. Ülkemize hayırlı olması temennisiyle