Mehmet Zeki Fidandal'ın 15 Nisan 2022 tarihli Yenigün Gazetesi'ndeki köşe yazısıdır.

Sevgili okurlarım…

Bu haftaki yazımda kaçak yapı ve inşaatlarla ilgili, belediyelerin düzenlemiş olduğu YAPI TATİL TUTANAKLARI ve VATANDAŞLARIMIZIN HAKLARI konusunu kısaca açıklamaya çalışacağım.

3194 Sayılı İmar Yasası’na göre;

 projesi olmadan, projesi onaylanmayan ya da projeye aykırı olarak yapılan her türlü yapı, inşaat, eklenti vb gibi imalatlar kaçak yapı statüsündedir.

İlgili idareler ve belediyeler, tespit ettikleri kaçak yapılar ya da inşaatlarla ilgili 3194 Sayılı Kanun’un 32. Md’si uyarınca Yapı Tatil Tutanağı düzenlemek zorundadırlar.

İşte burada dikkati çekmek istediğim konu, yapı tatil tutanaklarının düzenlenmesinde yapılan yanlışlıklardır.

Usulüne uygun düzenlenmeyen tutanaklar, genellikle yargı tarafından iptal edilmekte ve ilgili idarenin aleyhine sonuçlanmaktadır.

Burada önemli olan belediye görevlilerinin bu konuda eğitim almış, deneyimli ve bilgi sahibi olmalarıdır.

Yapı tatil tutanağı düzenlenirken nelere dikkat edilmelidir?

Yapı tatil tutanağında;

-Yapının açık ve net olarak adres bilgilerinin yer alması,

-Yapı sahibinin kimlik bilgilerinin (Ad, Soyad, varsa adres ve iletişim bilgileri) doğru yazılması,

-Yapının aykırı bölümlerinin metrajlarının net ölçümleri ve bilgilerinin olması,

-Yapının kaçak bölümlerinin krokisinin taralı olarak tutanakta gösterilmesi,

-İnşaatın neden durdurulduğuna dair bilgilerin açıkça yazılması,

-Tebligata dair bilgilerin açıkça ifade edilmesi,

-Tutanağın bir nüshasının yapıya asılması, bir nüshasının da muhtarlığa bırakılması,

-Tutanağı düzenleyen kişilerin mutlaka teknik eleman, yetkilendirilmiş imar ya da fen görevlileri olmaları gibi teknik ve hukuki bilgilerin yer alması gerekmektedir.

Görüldüğü üzere yukarıda belirttiğim hususlara aykırı düzenlenen yapı tatil tutanaklarının yasal hükmü yoktur.

Belediye zabıtası yapı tatil tutanağı düzenleyebilir mi?

Belediye zabıtasının tek başına yapı tatil zaptı düzenleme yetkisi yoktur.

Eğer böyle bir düzenleme yapmışsa ve bu tutanağa istinaden vatandaşa para cezası ve yıkım kararı verilmişse bu kararlar geçersizdir.

Nitekim, bu konuda Danıştay’ın vermiş olduğu karar örnek teşkil eder.

(Danıştay 6. Dairesi, 25.04.1973 tarihli ve E: 1972/2522, K: 1973/1704 sayılı kararı)

Her ne kadar “Belediye Zabıta Yönetmeliği’nin belediye zabıtasının görevlerini düzenleyen 10. maddesi, ruhsatsız yapılan inşaatları tespit etmek ve derhal inşaatı durdurarak belediyenin fen kuruluşlarının yetkili elemanlarıyla birlikte tutanak düzenlemek ve haklarında kanuni işlem yapmak, belediye zabıtasının görevleri arasındadır” ifadesi yer alsa da dikkat edileceği üzere belediye zabıtasına tek başına bu görev yetki verilmemiştir.

Sadece Tespit Tutanağı ile cezai ve idari işlem yapılabilir mi?

Yapılamaz…

Tek başına düzenlenen tespit tutanaklarının yasal olarak hiçbir geçerliliği yoktur.

Tespit tutanağından sonra yukarıda belirttiğim üzere Yapı Tatil Tutanağı düzenlenmesi gerekir.

Tespit tutanağına dayanılarak yapılan işlemlerin hukuka aykırı olduğuna ilişkin;
Danıştay 14. Dairesi, 01.06.2011, E:2011/5192, K:2011/5 sayılı ve

Danıştay 14. Dairesi, 18.06.2014, E:2014/1623, K:2014/6892 sayılı kararları, birer örnektir.

Dolayısı ile yukarıda kısaca izah etmeye çalıştığım Yapı Tatil Tutanaklarının düzenlenmesi konusunda mevzuat çok nettir. Yani mevzuata aykırı, usulüne uygun olamayan bir şekilde düzenlenen tutanakların yasal geçerliliği yoktur.

Nitekim, bu tür düzenlemeler nedeniyle vatandaşlarımız haklı olarak idari yargıya başvurmakta ve verilen kararları iptal ettirebilmektedirler.

Bir sonraki yazımda başta Yapı Tatil Tutanakları olmak üzere vatandaşlarımıza gönderilen her türlü tebligatların yasalara uygun yapılıp yapılmadığı konusunu işleyeceğim. Hoşça kalın…