Nazım Hikmet’in La Jakond’u Mona Lisa’ya neden çorba fırlatıldı!

Nazım Hikmet’in La Jakond’u Mona Lisa’ya neden çorba fırlatıldı!

İyi ki bir Paris kültür gezisi yaptım, sanki beni bekliyorlarmış, önce Eyfel Kulesi çalışanları yapıcısı Gustave Eiffel anısına inşasının yıldönümünde greve gitti, sonra Eyfel Kulesi yangın görüntüleri sosyal medyada yayıldı, bereket Routers haber ajansı bunun bir yapay zeka işi olduğunu açıkladı da yüreklere su serpti. Ama Mona Lisa’ya çorba fırlatılması yapay zeka işi değil, basbayağı doğal, insan zekası işi idi!

Marksist literatürde ihtilale atıf yapan “Fransızca konuşmak” diye bir alegori var. Biliyorsunuz bir süredir de Fransız çiftçiler atalarının torunları olduklarını ispatlamak istercesine eylemdeler. Neler yapmıyorlar ki!!! “Tarım sistemimiz hasta”, “Sağlıklı sürdürülebilir gıda” “Çiftçiler çalışmaktan ölüyor” sloganlarıyla traktörleriyle Paris sokaklarında eylemdeler.

Eh eylemlerin çeşitliliği ve ses getirmesi söz konusu olunca Mona Lisa geri durur mu? İki kadın aktivist geçen gün tabloya çorba fırlattı. Hem de kabak çorbası!

Nazım Hikmet’in La Jakond’u Mona Lisa’ya neden çorba fırlatıldı!

*   *   *

Korkmayın, tabloya bir şey olmadı, çünkü 1950 yılında başka bir eylemcinin asitli saldırısından sonra emniyet camı ile korunuyor.

Mona Lisa’nın ilk eylemi değildi bu tabii ki. 2022'de bir aktivist tabloya pasta fırlattı.  “Ekmek bulamıyorlarsa pasta yesinler” sözüne nazire! Aktivistin tek bir talebi vardı: “İnsanları Dünyayı düşünmeye çağırıyorum.” Eylemlerin daha öncesi de var. 1911'de müze çalışanı tabloyu çaldı. İki yıl sonra İtalya Floransa’da bulundu! Ne dersiniz, Leonardo Da Vinci’nin kavak bir pano üzerine Floransa’da yapmaya başladığı tablo memleketini özleyip gitmiş olmasın!?

Mona Lisa’yı, namı diğer La Jakond’u hayalinde çalanlardan, firar ettirenlerden biri de Nazım Hikmet’tir. Bizim dünyaca ünlü şairimiz Jakond ile Si-Ya-U şiirine” şöyle başlar: “Bir iddia; Leonardo nam nakkaşı dehrin meşhur jakondu basmıştır kadem rahi firare! Ve firariden boşalan yere taklidi kondu!”

Leonardo ile Nazım’ı resim ve şiirde buluşturan Floransalı dâhinin şu sözü olmasın: “Resim dilsiz bir şiirdir ve şiir kör bir resimdir”

Bu ilişkiyi, resim ve şiir ilişkisini Prof.Dr. Özlem Uzundemir bir söyleşisinde "Resimbetim Bağlamında Nâzım Hikmet’te Jakond" üzerine anlatır.

“Nâzım Hikmet’in Jakond ile Si-Ya-U şiirinde çerçeve içinde çerçeve oluşturulur. Mona Lisa resminin çalınması olayına gönderme vardır. Dış çerçevede ozan, iç çerçevede Jakond konuşur. Ozan, eril değil de dişi olana konuşma olanağı sağlamasıyla da ayrılıyor, belirginleşiyor. Tek istediği Si-Ya-U’dur. Si-Ya-U her gün müzeye gider ve Jakond’u tutkuyla izler. Jakond da Si-Ya-U’yu bekler. İlginç bir biçimde Jakond, tablodaki kadın “bakan” kişi olur; Leonardo da Vinci’ye ilençler yağdırır. Giderek kübistlere, olasılıkla Pablo Picasso’ya göndermeler vardır. Ardından Nâzım Hikmet sözü alır ve Jakond’un müzeden kaçış öyküsünü anlatır. Ozan ip indirerek Jakond’u kaçırmıştır.

Nâzım Hikmet müzenin / müzelerin sıkıcılığını imleyerek müzelerin deyim yerindeyse kutsallığını yadsır.”

“15 Mart 1924 Paris Louvre  Müzesi. Louvre Müzesinde artık canım sıkılıyor / Can sıkıntısından çok çabuk bıkılıyor / Bıktım artık canımın sıkıntısından / İçimdeki bu ruh sıkıntısından / aldı fikrim şu hisseyi: Müzeyi gezmek iyi/müzelik olmak fena!”

Nazım Hikmet’in La Jakond’u Mona Lisa’ya neden çorba fırlatıldı!

*   *   *

Gerçekten müzeyi bir günde gezemezsiniz, hadi gezdiniz ve dışarı çıktınız, müze boşalır ve eserler salonlarda kendi kendileriyle baş başa kalırlar. Aman ha müzelik olmayalım, müzedekileri kendi vatanlarına gönderelim!

Not: Mona Lisa tablosunun bulunduğu salonda Kanuni Sultan Süleyman ile Hürrrem Sultan’ın ne işi var?

Orsay müzesi, Pikasso müzesi, Van Goh ve daha daha… okuyan olursa yazarım elbet…

Nazım Hikmet’in La Jakond’u Mona Lisa’ya neden çorba fırlatıldı!

# YAZARIN DİĞER YAZILARI

Yazar Birol Keskin - Mesaj Gönder


göndermek için kutuyu işaretleyin

Yorum yazarak Gazete Yenigün Topluluk Kuralları’nı kabul etmiş bulunuyor ve yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan Gazete Yenigün hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.

Haber ajansları tarafından servis edilen tüm haberler Gazete Yenigün editörlerinin hiçbir editöryel müdahalesi olmadan, ajans kanallarından geldiği şekliyle yayınlanmaktadır. Sitemize ajanslar üzerinden aktarılan haberlerin hukuki muhatabı Gazete Yenigün değil haberi geçen ajanstır.



Anket Urla Belediye Başkanı Kim Olmalı?
Tüm anketler