Huzurlu notalar sarsın çevrenizi

Bu hafta Aradünya’da sınava hazırlanan sekizinci sınıf bir öğrenciyle annesini konuk edelim. Öğrenci derslerinde oldukça başarılıdır, buna rağmen sınav kaygısı yaşamaktadır. Ebeveynler çocuğu olabildiğince desteklemektedirler. Son günlerde toleransı iyice azalan çocuk, öfkeli davranışlar göstermektedir. Bu durum sıklıkla anlaşmazlık yaşamalarına yol açmaktadır. Çocuk, odasına kapanıp ebeveynleriyle iletişimini kesmektedir. Anne ise ebeveyn kaygısı yaşamaktadır, çocuğunu geleceğe hazırlarken bir şeyi eksik bırakmaktan, yanlış bir şey yapmaktan korkmaktadır. Problemi kendileri müzakere edip çözemeyince bizim desteğimize başvurdular.

Her zamanki gibi kahvelerimizi alıp oturduk. Çocukla havadan sudan sohbet etmeye çalıştım, benimle de gönülsüzce konuşuyordu; sanki bütün yetişkinler onun düşmanıymış gibi davranıyordu. Buraya isteyerek gelmediği belli oluyordu. İlk sözü anneye verdim:

Anne: Hocam son günlerde pek iyi değiliz, her şeye öfkeleniyor; biz ona baskı yapmıyoruz, neden böyle davrandığını anlamakta zorlanıyorum.

Arabulucu: Anladığım kadarıyla çocuğunuz son günlerde, özellikle sınav yaklaştıkça zor zamanlar geçiriyor ve bu da ilişkinizi olumsuz etkiliyor, doğru mu anlamışım?

Anne: Evet hocam, nasıl çözebiliriz bu sorunu? Ben onun üzülmesini de istemiyorum, nasıl yardım edebileceğimi de bilmiyorum.

Arabulucu: Sizi dinleyip anlamaya çalışacağım, sonra da sorunun gerçek nedenlerini bulup size göstermeye çalışacağım. Biraz da genç arkadaşımızı dinleyelim. Sence neden aranızdaki iletişim sağlıksız bir biçime dönüştü.

Çocuk: Önceden bu sınav çok önemli, çok çalışmalısın; elinden gelenin fazlasını yapmalısın diyorlardı. Şimdi de bizim için sen önemlisin, sınavı bu kadar gözünde büyütme diyorlar. Ne istiyorlar benden bir türlü anlayamıyorum.

Çocukları motive etmek amacıyla “Elinden gelenin fazlasını yapmak.” ifadesiyle sıklıkla karşılaşıyordum. Önce bu durumu açıklığa kavuşturmak gerekiyordu. Çocukların önüne koyulan hedefler, çocuklardan beklentiler gerçek dışı olunca, çocuklar, kaygılanmaya başlıyorlar. Kendilerini başarısız ve eksik hissediyorlar. Yetişkinlerin -özellikle ebeveynler ve öğretmenlerin- bu ifadeyi kullanması, çocukların bireysel farklılıklarını gözetmediklerini, yeteneklerini ve potansiyellerini hesaba katmadıklarını gösteriyordu. Bunu anneyle müzakere etmeye karar verdim:

Arabulucu: Sizce insanın hayal edebileceği en büyük güç nedir?

Anne: Yaratıcıdır sanırım.

Arabulucu: Yaratıcının en büyük başarısı kainatı yaratmaktır dersem buna katılır mısınız?

Anne: Evet, katılırım.

Arabulucu: Peki, kainatı yaratmak yaratıcının elinden gelen bir şey midir, gelmeyen bir şey midir?

Anne: Elinden gelmiş ki yaratmış, öyle değil mi?

Arabulucu: Haklısınız. Bu durumda yaratıcı bile ancak elinden gelenleri yapabiliyor, biz yetişkinlerin çocuklardan “elinden gelenin fazlasını” beklemesi sizce adil mi?

Anne: Hiç böyle düşünmemiştim, ben ona sadece çok çalış demek istiyordum.

Arabulucu: Elinden gelenin fazlası, aynı zamanda elinden gelmeyen anlamına gelmiyor mu? Eğer çocuklardan elinden gelmeyenleri yapmalarını istersek ve çocuklar bunun mümkün olduğuna inanırsalar, o zaman hedeflerine ulaşamadıklarında kendilerini suçlamazlar mı?

Genç arkadaşımızın yüz hatları gevşemeye başlamıştı. Bu diyaloğun onu rahatlattığı belli oluyordu. Fırsatı değerlendirmeye karar verdim:

Arabulucu: Sen ne düşünüyorsun bu konuda?

Çocuk: İlkokuldan beri benim notlarım hep yüksek olmuştur. Öğretmenlerimin benden beklentileri çok yüksek, annem son zamanlarda “senin sağlığın sınavdan önemli diyor” ama ben biliyorum, benim yüksek puan almamı istiyorlar.

Arabulucu: Senden beklentilerinin yüksek olduğunu nasıl anladın?

Çocuk: Bana hep sen yaparsın, çok akıllısın, çok zekisin, çok başarılısın, örnek öğrencisin diyorlar.

Arabulucu: Senin için ne güzel şeyler söylemişler, bunda kötü olan nedir?

Çocuk: Bunlar kötü değil ama ya onların beklediği puanı alamazsam! Onları hayal kırıklığına uğratırsam! Ya gerçekte onların düşündüğü kadar zeki değilsem...

Masaya bilgi koyma zamanı gelmişti, yetişkinlerin eksik ya da yanlış bilgilerini çocuklarla diyaloglarında kullanırken niyetleri iyi olabiliyor ancak sonuçları sürece zarar verebiliyor. Onlara yapılan bir bilimsel araştırmadan bahsettim. İki grup öğrenci alınıyor, deney grubundaki öğrenciler görevlerini yaptıklarında çabaları takdir ediliyor. Kontrol grubundaki öğrencilerin çabalarıyla ilgili ifadeler kullanılmıyor. Bunun yerine onların çok zeki oldukları, çok yetenekli oldukları sürekli vurgulanıyor. Sonuç ilginç: Çabaları takdir edilen öğrencilerin performansı daha yüksek çıkıyor. Çocuklarda sınav kaygısı çoklukla yetişkinlerin onlarla kurduğu iletişim ve ilişki biçiminden kaynaklanıyor.

Bu konuşmayı yaptıktan sonra onlardan kazan-kazan çözüm üretmelerini istedim. Aslında çözüm masanın üzerinde duruyordu. Ebeveynler çocuklarının çabasını ölçüt alacaklardı. Notlarla, puanlarla ilgilenmeyeceklerdi. Çocuk da elinden geleni yapacaktı.

Sözleşmemizi yazıp hep beraber imzaladık, bir nüshasını onlara verdim, onları kapıya kadar geçirdim. Kültürümüzün ve eğitim sistemimizin çocukların omuzlarına ağır bir yük olarak yüklediği bir problemi, bir çocuğun omuzlarından almış olmanın mutluluğuyla kendime bir kahve koydum. Pikaba plağımı yerleştirdim, bir Aradünya huzuru doldu notalarla birlikte içeriye.

Huzurlu notalarla çevrelendiğiniz bir yaşam dileyerek şimdilik hoş kalın.

# YAZARIN DİĞER YAZILARI

Yazar Feridun Balcı - Mesaj Gönder


göndermek için kutuyu işaretleyin

Yorum yazarak Gazete Yenigün Topluluk Kuralları’nı kabul etmiş bulunuyor ve yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan Gazete Yenigün hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.

Haber ajansları tarafından servis edilen tüm haberler Gazete Yenigün editörlerinin hiçbir editöryel müdahalesi olmadan, ajans kanallarından geldiği şekliyle yayınlanmaktadır. Sitemize ajanslar üzerinden aktarılan haberlerin hukuki muhatabı Gazete Yenigün değil haberi geçen ajanstır.



Anket İzmir'de Toplu Ulaşımdan Memnun musunuz?

Yenigün Gazetesi - İzmir haberleri https://yenigun.com/google-news.xml https://yenigun.com/sitemap.xml/ https://yenigun.com/sitemap-latest.xml