Onat Kutlar, Hulki Aktunç, Ahmet Rasim derken…

Çalışma anlarımın ortalık yerinde çıkageldi yine kocaman bir paket. İçi mi? Kucak dolusu kitap. Hep olduğu gibi yine hevesle, heyecanla ama özenle açtım. Hoyratça yırtacak olsam o dirençli kargo paketinin torbasını, kitapların üzüleceğini düşünürüm.

Üst üste koydum hepsini… Nereden başlasam? Fark etmiyor ki! Hangisinden başlasam şöyle bir hoş geldin etmek ardından çöplenmek hevesiyle o iki kapak arasında kalıveriyorum.

Meraklandınız değil mi? Neler vardı bir an önce sözü oraya düşürsem diye gözümün içine bakmaktasınız uzak uzak…

Uygarlığın Kaynaklarına Doğru” yerleşmiş en üste. Onat Kutlar ve fotoğraf sanatçısı Yavuz Onar’ın 1983’te Cumhuriyet gazeteci için hazırladıkları aynı adlı dizi röportajın tam metnini içeriyor.

Onat Kutlar, Hulki Aktunç, Ahmet Rasim derken…

Onat Kutlar denince dönüp katledildiği yıla, 1995’e varıyorum. Daha da öncesine, Ankara Sinematek yıllarına… “İyileri öldüren dünya” bu… Devran nice dönse de kurgu sürüp gidiyor.

Kutlar ve Onar, Atatürk Barajı’nın suları altında kalmadan hemen önce yöredeki üç höyükten (Kurban, Lidar, Samsat) açıyorlar sözü, ışığı oraya tutuyorlar. Onar’ın fotoğrafları eşliğinde Onat Kutlar’ın unutulmaz şiir dilinden tarih/ zaman içi bir yolculuk…

Öyle günlere geldik ki taş ocağı, maden ocağı, altın avcılığı derken coğrafyamızda ortaya çıkan utanç “tablo”su, güzelim Anadolu’muzda kıyılan onca ağaç sular altında kalan kıymetlere üzülemez kıldı hepimizi…

***

Witold Gombrowicz’in Orçun Türkay’ın temiz Türkçesiyle seslenen “Altı Saat On Beş Dakikada Felsefe Dersleri”, “Gombrowicz’in Felsefesi” adlı uzunca bir girişin ardından “İlk Ders”te Kant’a, “Modern düşüncenin başlangıcı”na götürüyor.

“İkinci Ders”te uzam ve zaman kavramı üzerine düşünceler, “Aşkın Analizi” ve “bilinç” kavramı hayli ilgimi çekiyor. Kahvemi tazeleyip “Beşinci Ders”te Schopenhauer’dan aktarılan, “Dünyayı temaşa edip hayran kalan kişi sanatçıdır. Kaldı ki, bu anlamda, sanatçı çocuğa benzer, çünkü çocuk da çıkar gözetmeyen bir biçimde dünyaya hayran kalır.” yaklaşımını aklımda tutmaya heves ediyorum.

Onat Kutlar, Hulki Aktunç, Ahmet Rasim derken…

Son bölümde Marx ve Nietzsche’yi konuk ediyor yazar.

Yayınevinin “cogito” dizisinden yeni çıkan iki kitabından biri bu. İkincisi “J. Le Goff - J. Pierre Vernant Tarih Üzerine Diyalog”. Söyleşiyi E. Laurentin yapmış. Onu sonraya bırakıp aynı zamanda bir kent yazarının Hulki Aktunç’un “ İstanbul’u Bul Bana”sını kucaklıyorum. Aslında öncelikliydi bu yapıt benim için ama arada evdeki hesap çarşıya uymayıveriyor işte. Olsun geç kalmış değilim ki…

Yapıt, Aktunç’un 1989-1993 yıllarında “Kostantiniyye Haberleri” gazetesinde yazdığı denemelerden oluşuyor. Gazetenin ilk sayısından başlayarak aynı başlık altında düzenli olarak yazmış; İstanbul’un argosunu, sokaklarını, ayazmalarını, delilerini… konu etmiş.

1991’de, gazetenin adı, eski Bizans’ı çağrıştırıyor bahanesiyle yayını durdurulmuş. Bu yüzden bir süre de “Bizim Şehir Haberleri” adıyla yayımlanmış. Sahi, sorsak mı şunu kendimize: hangi kapıyı çalsak, karşımıza şöyle ya da böyle, sansür, yasaklama çıkıyor!

Hulki Aktunç, bildiğimce alabildiğine çalışkan bir yazar. Öykü, roman, deneme, söyleşi, günlük türlerinde onlarca yapıtı ve o hâlâ aşılmamış büyük kaynağımız “Büyük Argo Sözlüğü”…

İstanbul’u Bul Bana” adıyla büyük bir içerik vaat ediyor öncelikle ve beklediğinizden daha çoğunu buluyorsunuz. Andığım iki gazetede yayımlandığı yıllarda bu yazıları okumuş dostlar için bile hepsini bir arada yeniden okumak inanılmaz keyifli olsa gerektir.

İstanbul’u Bul Bana” seslenişi (yakarışı, çığlığı da diyebilirsiniz) aslında kimi ağırdan çoğun göz açıp kapayıncaya elimizden kayıp gidenleri, alınanları, bir yerlerde unuttuklarımızı yada hoyratça sırtımızı döndüklerimiz anımsatıyor. Bir şey daha: yalnızca İstanbul değil, her kentimiz bu arada İzmir için de okuyun siz bu derin haykırışı…

Onat Kutlar, Hulki Aktunç, Ahmet Rasim derken…

Onat Kutlar, Hulki Aktunç, Ahmet Rasim derken…

Bengü Vahapoğlu’nun özenle yayıma hazırladığı Hulki Aktunç’un bu yapıtıyla yolculuğumun “Ah Canım Rasime Hocam Ah…” durağına gelince başka bir kent yazarı Ahmet Rasim çıkageldi. Aktunç’un ilkokul öğretmeni Rasime Hanım, -hiç söylememiş o yıllarda- meğer Ahmet Rasim’in kızıymış.

Bu yapıta yeniden ve defalarca döneceğimi biliyorum; öylesine çağrışımı yoğun, öylesine kucaklayan bir dil çünkü…

Söz Ahmet Rasim’e gelmişken onun yeniden ve yenile yayımlanmış mektuplarından da söz edeyim istedim sözü İstanbul’dan açmışken.

İstanbul Büyükşehir Belediyesi Yayınları arasında çıkan “İstanbul Mektupları” ve “Şehir Mektupları”; bugün hastalıklı bir metropole/ megapole çevirdiğimiz İstanbul’un yakın uzak dününe -neşeli demek bugününü bile bile pek olası değil- hüzünlü, yer yer kederli bir yolculuğa çıkarıyor okurunu. “Şehir Mektupları”, birçok türün iç içe geçtiği okuma anlarınıza büyük lezzetler katacak bir toplam. Fıkra, günlük, deneme, anı… hepsinin yeri ve tadı var yapıtta. “İstanbul Mektupları”ysa, Ahmet Rasim’in “Hâkimiyet-i Milliye” gazetesinde aynı başlık altında yazdığı, Latin harflerine ilk kez aktarılan iki yüz sekiz yazısından oluşan bir yapıt.

Onat Kutlar, Hulki Aktunç, Ahmet Rasim derken…

Onat Kutlar, Hulki Aktunç, Ahmet Rasim derken…

Hayatı, insanı olduğu gibi kentleri de gerçek anlamda ve derinliğine tanımanın aslında bir anlamda zamanda yolculuğun en has yolu onun yazarlarını okumaktan geçiyor. Nasıl ki İzmir’i gerçekten tanımak onu Tarık Dursun K., Refik Durbaş’tan okumaksa İstanbul’u tanımak için de Hulki Aktunç’un Mario Levi’nin, Salâh Birsel’in, Selim İleri’nin, Ahmet Rasim’in (Ah, daha kimlerin kimlerin…) kapılarını nezaketle çalmak gerekiyor.  

Sevgili arkadaşım, dostum Ahmet Bozkurt’un yayın yönetmenliğinde ortaya çıkan İstanbul kitapları; hazırlığından tasarımına, baskısından incelikle ulaştırılmasına değin her aşamadaki özenli çaba dolayısıyla da övgüyü hak ediyor. İstanbul’un, tam çeyrek yüzyıl çarçur edilen birikimini böylesine emek ürünü, titiz ve kalıcı yapıtlara yöneltmesi dolayısıyla sevgili başkan Ekrem İmamoğlu’na da teşekkürümü iletmek isterim.

İyi, başarılı çalışmaları çoğaltalım. Daha önce de yazdım, İzmir’de de benzer çalışmaların ortaya çıkmasının önünde hiçbir engel yok.

Bizim Güncel Kitaplarımız

Çocuk-Gençlik

1 Günlerden Bir Gün, Hatice Demir, Resimleyen: Ahmet Uzun, roman, Günışığı

2 Ay Anne Bak Ay İçimden Dolanıyor, Y. B. Yurdakul, öykü, Cumhuriyet Kitapları

3 Dadı Eftalya’nın Pembe Misketi, Hanzade Servi, roman, Bilgi

4 E-Ma Çocukları, Dilge Güney, roman, Altın Kitaplar

5 Bıçaksırt’ın Dönüşü, Ayşen Aydoğan-Derya Göker, roman, Sadık Uygun 

6 Montsuzlar, Ömer Açık, roman, Günışığı Kitaplığı

7 Yezuk’un Çocukları, Tufan Çapar-Hasan Karaca, roman, Sadık Uygun

8 Sihirli Harita, Fatih Erdoğan, roman, Mavibulut

9 Çizgi Romanın Şifresi, Nursel Çetin-Eşref Karadağ, roman, Sadık Uygun 

Yetişkin

1 Sonra Bırakıp Gittim O Yalnızlığı, Yasin Erol, şiir, Pikaresk

2 İnci Sabrıyla Geçtim Yanınızdan, Buket Düzgen, şiir, Pikaresk

3 Kelime Ağaçları, Selma Tonay Elhan, öykü, Yakın

4 Sınır, Kerem Işık, öykü, YKY

5 Düzenbaz Muhit, Ahmet Önel, öykü, H2O Kitap

6 Nesini Söyleyim, Burhan Şeşen, yazılar, BİZ Kitap

7 Giden Gidene, Ahmet Ordu, öykü, Duvar

8 Küçürek Öykülerin Büyük Dünyası, Tufan Erbarıştıran, deneme, Edebiyat Ortamı

9 Kör Saatçinin Çırağı, Zeynep Cider Karabağ, roman, Yakın

Çizgilik/ Murteza Albayrak

Onat Kutlar, Hulki Aktunç, Ahmet Rasim derken…


Onat Kutlar, Hulki Aktunç, Ahmet Rasim derken…

# YAZARIN DİĞER YAZILARI

Yazar Yunus Bekir Yurdakul - Mesaj Gönder


göndermek için kutuyu işaretleyin

Yorum yazarak Gazete Yenigün Topluluk Kuralları’nı kabul etmiş bulunuyor ve yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan Gazete Yenigün hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.

Haber ajansları tarafından servis edilen tüm haberler Gazete Yenigün editörlerinin hiçbir editöryel müdahalesi olmadan, ajans kanallarından geldiği şekliyle yayınlanmaktadır. Sitemize ajanslar üzerinden aktarılan haberlerin hukuki muhatabı Gazete Yenigün değil haberi geçen ajanstır.



Anket İzmir'de Toplu Ulaşımdan Memnun musunuz?

Yenigün Gazetesi - İzmir haberleri https://yenigun.com/google-news.xml https://yenigun.com/sitemap.xml/ https://yenigun.com/sitemap-latest.xml