Sanayicinin sıkıntısı tüketiciyi vuracak

Koronavirüs nedeniyle sanayicilerin yaşadığı tedarik sıkıntısı adım adım tüketici fiyatlarını artırıyor. Sanayiciler sorunun kısa zamanda aşılamayacağını ifade ediyor.

Güncel 19.08.2021 - 07:00 19.08.2021 - 07:01

Nihat AK/YENİGÜN - Koronavirüs salgını ile hızlı artan emtia ve navlun fiyatları ile termin sorunları, bazı sektörlerde üretim darboğazına doğru gidiyor. Sektör temsilcileri sorunun kısa zamanda aşılacak gibi görünmediğini bildiyor. 


 Küresel piyasalarda arz-talep dengisinin koronavirüs salgını ile bozulduğuna dikkat çeken Ege Bölgesi Sanayi Odası (EBSO) Yönetim Kurulu Başkanı Ender Yorgancılar, "Olumsuzluklar küresel piyasalarda arz-talep dengesini bozarak; hem üreticiye, hem de nihai kullanıcı olan tüketiciye olumsuz yansımaktadır. Aşılamada gelinen seviye ve yeni varyantlar da önümüzdeki sürecin belirleyicisi olacaktır. Artan her fiyat bir yanda sanayicinin yüklenmiş olduğu maliyeti artırırken, diğer yandan düşürmeye çalıştığımız enflasyon üzerinde olumsuz etki yaratmaya devam etmektedir" dedi.


 TEDARİKLERDE CİDDİ SIKINTI VAR
 EBSO Başkanı Yorgancılar, "Hala bazı ürünlerin tedarikinde ciddi sıkıntılar söz konusudur. Son günlerde gündemde olan çip sadece bunlardan biri ve hammaddesi ithal olan tüm sektörlerde üretim doğrudan ve dolaylı olarak etkilenmektedir. Normalleşme ile mevcut tesislerin üretim kapasitelerini artırması, hammadde tedarikindeki sorunları azaltmış gibi görünse de, yaşananan iklim krizi de, benzer şekilde tarımsal sanayiye olumsuz yansımakta, birçok ürünün hasadını düşürmektedir" şeklinde konuştu.
 Başkan Yorgancılar sorunları şu 4 ana maddede topladı: "Küresel ticarette bozulmalar nedeniyle konteyner kıtlığı yaşanması. Limanlardaki yoğunluğun ve taşımacılık şirketlerinin uzun bekleme süreleri için ekstra ücretler istemesi. Salgının yeniden yükselişi endişeleriyle birlikte öne çekilen siparişler, artan talep ve yüksek stok tutma eğilimi. Çin başta olmak üzere Asya ülkelerinin bölgesel ticari birliğe yönelmesi gibi nedenlerle fiyatlarda anormallik söz konusu oldu."


SORUN DERİNLEŞİYOR
 TÜGİAD Ege Şubesi Yönetim Kurulu Başkanı Melih Sebastien Durmuş, "Ara malı tedariği pandemi ile beraber bütün dünyada olduğu gibi Ege Bölgesinde de genel bir sıkıntı haline geldi. Tedarik zincirinde yaşanan kopmalar, üretimde görülen sert düşüşler ve uluslararası konteyner sorunu nedeniyle ara malı temini, sanayiciler için ciddi bir sorun olmaya devam ediyor. İthal ara mal ile üretim yapan ve ürettiği ürününü ihraç eden bir yapısı olan sanayimizin bu anlamda ara mala ulaşamaması, stoklarının daralmasına, en nihayetinde üretimin düşmesine sebep olmaktadır. Cari açığı kapamada ihraç edilen her kalem malın değerli olduğu ülkemizde ihracatçı sanayicilerimizin ara mal tedariği, bu sebeple son derece hayati bir konu diyebiliriz. Umuyorum pandeminin yavaşlaması ile bu sorun da aşılacak, sanayicilerimiz aralıksız üretimlerine devam edeceklerdir" şeklinde konuştu.

ENFLASYON DAHA DA ARTACAK
Lojistik sektöründeki sıkıntıların devam ettiğine vurgu yapan Armadan Liman Hizmetleri ve Lojistik LTD.ŞTİ. Genel Müdürü Ertan Çiv, "Pandemi kaynaklı sorunlar devam ediyor. Bu yılın sonu veya gelecek yılın ortasına kadar süreceğini düşünüyoruz. Bir gemi bir limandaki işini eskiden bir günde yaparken bu süre bir haftaya çıktı. Lojistik sektöründe bir yaşvaşlama tedarik sektöründe de kırılma ve koplalara neden oldu. Birim zamanda üretilen lojistik hizmeti düştüğü için talep yüksek kalınca fiyatlarda da anormal bir artış oldu. Bu da enflasyona yansımaya başladı yavaş yavaş. ABD navlun fiyatları 40'lık konteynerın 2.5-3 bin dolar seviyesindeydi 8-9 bin dolarla çıktı. Neredeyse üç katı kadar pahalandı. Bu üretim maaleyetlerine yansıyor. Sistemin düzelebilmesi için ya pandemi  şartları normale dönmelidir. Yada navlun arzı yükseltilmelidir. Navlun arzının yükselmesi için yeni gemiler ve konteynerler üretilmelidir. Gemiler 2-3, konteynerler 1-1,5 sene sonra hizmet verecektir. 2022 ortaları ve sonlarına doğru sorun devam eder. Üretici enfalasyonu ÜFE çok yüksek. TÜFE'ye göre. Bunlar TÜFE'ye yansıtılmamış hali. Üreticinin maaliyeti armış tüketiciye daha yansıtamamış durumda. Peyder pey bunlar fiyatlara yansıyacak. Yansıtmaz ise ayakta kalamaz. 



SIFIR ARAÇ VE PARÇALARINDA YAŞIYORUZ
 Otomotiv sektöründeki tedarik sıkıntısını iki açıdan değerlendirmek gerektiğine vurgu yapan Ege Otomotiv Derneği (EGOD) Yönetim Kurulu Başkanı Mehmet Torun, "İthal sıfır açaçların bazı markaların bazı modellerinde çip krizine bağlı olarak ve pandeminin üretim deki olumsuzlukları kaynaklı sıkıntılar var. Sıfır araçtaki mal tedarikinden kaynaklı üretim sorunu teslim süresini iki ayın üzerine çıkarmış durumda. Satış sonrası yedek parça tarafına baktğınız zaman uzak doğu Çin kökenli parçalarda sonun yaşanıyor. Bunun da sebebi konteyner sıkıntısı" dedi.



 KORONAVİRÜS BİTMEDEN BİTMEZ
Atatürk Organize Sanayi Bölgesi Yönetim Kurulu Başkanı Hilmi Uğurtaş, "Dünya genelinde ham madde sıkıntısı yaşanıyor. Mal tedarikinde sıkıtılar yaşayanlar var. Ama bizim bölgemizde bu sıkıntıdan dolayı üretimini yavaşlatan yada durduran işletme yok. Sanayicimizin veya Türkiye'nin ara mal tedarik sorunun tek başına çözme durumu yok. Özellikle ABD ve Çin arasında yaşanan sıkıntılar, Çin'deki bazı bölgelerde hastalık nedeniyle işçilerin gemileri geç yüklemesi kaynaklı global bir problem var ortada. Koronavirüs kaynaklı problemler normale dönüldüğünde üretiminde eski hızına kavuşacağını düşünüyoruz" dedi. 

Yorumlar

Gelişmelerden Haberdar Olun

@