Türkiye futbol şampiyonları, Türkiye'nin her yıl düzenlenen en üst düzey futbol şampiyonalarını kazanan takımlardır. İşte takımların şampiyonluk yarışları

Türkiye futbol şampiyonlarıTürkiye'nin her yıl düzenlenen en üst düzey futbol şampiyonalarını kazanan takımlardır. Ülke çapında düzenlenen ilk futbol turnuvası, Türkiye Futbol Şampiyonası ya da diğer adıyla Türkiye Futbol Birinciliği'dir.[1] İlk kez 1924 yılında Türkiye Futbol Federasyonu (eski adıyla Futbol Hey'et-i Müttehidesi) tarafından düzenlenen bu organizasyonda bölge (mıntıka) liglerinde şampiyon olan takımlar eleme usulüne göre karşılaşıp Türkiye şampiyonunu belirlemişlerdir. İlk şampiyonada askerî mıntıkasında birinci olup katılan Harbiye İdman Yurdu yenilgisiz ve tek bir gol yemeden Türk futbol tarihindeki ilk ülke şampiyonu olmuştur.[1][2] 1937'de ise ülkenin ilk deplasmanlı millî futbol ligi olan Millî Küme hayata geçirilmiştir.[3] Lig 1950'de son kez icra edilip sonlandırılmıştır.

 2021-22 Süper Lig

Ertesi yıl Türkiye Futbol Şampiyonası da son kez birinci seviye ulusal şampiyona olarak düzenlenmiştir. Federasyon Kupası, TFF tarafından 1956-57 ve 1957-58 sezonlarında Şampiyon Kulüpler Kupası'na katılacak takımı belirlemek için düzenlenen üçüncü ulusal futbol şampiyonası olmuştur. Sadece iki sezon süren bu turnuvadan sonra 1959'da profesyonel Millî Lig kurulmuştur. Bugünkü adı Süper Lig olan organizasyon 1959 yılından bu yana ülkenin futbol şampiyonunu belirleyen en üst düzey ligdir.

TFF'nin kurulmasından itibaren, 1959'a kadar olan şampiyonluklarla birlikte, tüm şampiyonaların toplamında en çok şampiyon olan takım, 28 şampiyonlukla Fenerbahçe'dir. Fenerbahçe, Süper Lig'de 19, Millî Küme'de 6 ve Türkiye Futbol Şampiyonası'nda 3 şampiyonluk yaşarken, Fenerbahçe'yi takiben Galatasaray ise 22'si Süper Lig şampiyonluğu olmak üzere, toplam 23 şampiyonluk kazanmıştır. Bu iki takımı 21 şampiyonlukla Beşiktaş izlemektedir. Türkiye Futbol Federasyonu, Türkiye 1. Ligi'nin başladığı tarihi 1959 olarak kabul ettiği için, şampiyonluk sayıları da bu tarihten itibaren alınmış şampiyonluklara göre hesaplanmaktadır. Bu hesaba göre; Galatasaray'ın 22, Fenerbahçe'nin 19, Beşiktaş'ın 16,[a] Trabzonspor'un 7, Bursaspor ile Başakşehir'in ise birer şampiyonluğu bulunmaktadır.[4] Kulüplerin armalarına eklediği yıldızlar da bu şampiyonluk sayılarına göre belirlenmektedir.

İlk yıllar ve 1959 öncesi millî şampiyonalar

Türkiye'deki ilk futbol ligi İstanbul Futbol Ligi'dir. İlk kez 1904-05 sezonunda düzenlenen lig Süper Lig'in 1959'da kurulmasına dek birinci seviye yarışma olarak devam etmiştir. İstanbul Ligi'nin yanında özellikle Türkiye Cumhuriyeti ile beraber birçok farklı şehirde ligler kurulmaya başlamıştr. 1922'de Ankara, 1923'te Trabzon, 1924'te İzmirEskişehirBursa ve Adana gibi şehirlerde ligler oluşturulmuştur.

Türkiye'de ilk ülke çapındaki şampiyona Türkiye Futbol Şampiyonası ya da Türkiye Futbol Birinciliği adı altında vücuda getirilmiştir. 1924 yılında ilk kez düzenlenen bu turnuvada kendi bölge liglerinde birinci olan farklı şehir takımları eliminasyon usulüyle karşılaşıp Türkiye şampiyonunu belirlemişlerdir.[2][5] Turnuva ilk yıllarında kimileyin maddî imkânsızlıktan düzenlenememiştir.[6] 1937'de ülkenin ilk deplasmanlı ligi olan Millî Küme kurulmuştur. İstanbul, Ankara ve İzmir liglerinde derece yapan takımların katıldığı bu lig 1950 yılına dek tertip edilmiştir.[7]

1940 yılında Millî Küme ülkenin tek ulusal şampiyonası olarak devam ederken Türkiye Futbol Federasyonu 1935'te kesintiye uğrayan Türkiye Futbol Şampiyonası'nı yeniden düzenlemeye karar vermiştir. O yıldan itibaren 1950'ye dek iki şampiyona aynı anda var olup o dönem içerisindeki kimi yıllarda iki ülke şampiyonu birden olmuştur. 1944'te iki organizasyonun şampiyonu Ankara'da iken dönemin Başbakanı Şükrü Saracoğlu'nun fikriyle Başbakanlık Kupası hayata geçirilmiştir. İki şampiyon takımın karşılaştığı bu kupa Avrupa'daki ilk süper kupalardan biridir.[8]

Profesyonel dönem ve Süper Lig

Millî Küme ile Türkiye Futbol Şampiyonası'nın sona ermelerinden sonra 1952-1955 yılları arasında Türk futbolunda birinci seviyede bir ulusal şampiyona olmadığından, TFF 1956'da Şampiyon Kulüpler Kupası'nda Türkiye'yi temsil edecek takımı belirlemek için Federasyon Kupası'nı düzenlemiştir. Üç büyük ligin takımlarına açık olan bu turnuvayı iki kez Beşiktaş kazanıp Avrupa Kupası'na katılma hakkını elde etmiştir. 1959'da profesyonel Millî Lig kurulmuştur. 1959'daki ilk sezonu grup sistemiyle yapılan lig ikinci sezondan itibaren deplasmanlı iki maç üzerinden oynanmaya başlamıştır.[9] Ligde puan sistemi olarak 1987-88 sezonuna kadar galibiyete iki, beraberliğe bir puan veren sistem uygulanırken bu sezondan itibaren galibiyete üç, beraberliğe bir puan veren üç puanlı sisteme geçilmiştir.[10] Zaman içinde Millî Lig (1959 yılından 1963 yılına kadar), 1. Lig (1963 yılından 2001 yılına kadar) gibi adlarla anılan ligin adı 2001-02 sezonundan itibaren Süper Lig olmuştur.

Süper Lig'de bugüne dek yalnızca altı takım şampiyonluğa ulaşmıştır. Bu takımlar GalatasarayBeşiktaşFenerbahçeTrabzonsporBursaspor ve Başakşehir'dir.

2013 yılında Türkiye Büyük Millet MeclisineSüper Lig'in ilk sezonuna denk gelen 1959'dan önceki şampiyonlukların neden yıldız kriterine dahil edilmediğini soran Milliyetçi Hareket Partisi Ankara Milletvekili Özcan Yeniçeri'ye Türkiye Futbol Federasyonu, tahkim kurulunun şampiyonların tespitini yaparken yalnızca millî olan ligleri göz önünde bulundurduğunu bunun sonucu olarak yerel olarak oynanan ve Türkiye'nin tamamını kapsamayan liglerin millî olarak kabul edilmediği bildirmiştir.[11]

Şampiyonlar

Türkiye Futbol Birinciliği (1924-1956)

Sezon Şampiyon[5] İkinci Gol kralı Gol sayısı
1924 Harbiye İY (1) Bahriye kayıt yok
1925-26 Maddî imkânsızlıktan yapılamadı
1927 Muhafızgücü (1) Altınordu kayıt yok
1928-31 Maddî imkânsızlıktan yapılamadı
1932 İstanbulspor (1) Altınordu kayıt yok
1933 Fenerbahçe (1) İzmirspor Türkiye Zeki Rıza (Fenerbahçe) 10
1934 Beşiktaş (1) Altay kayıt yok
1935 Fenerbahçe (2) Altınordu kayıt yok
1936-39 Millî Küme'nin başlatılmasından dolayı yapılmadı
1940 Eskişehir Demirspor (1) Fenerbahçe kayıt yok
1941 Gençlerbirliği (1) Beşiktaş kayıt yok
1942 Harbiye İY (2) Göztepe kayıt yok
1943 Yapılmadı
1944 Fenerbahçe (6) Harbiye İY kayıt yok
1945 Harbiye İY (3) İzmit Harp Filosu kayıt yok
1946 Gençlerbirliği (2) Beşiktaş kayıt yok
1947 Ankara Demirspor (1) Fenerbahçe kayıt yok
1948 1948 Yaz Olimpiyatları nedeniyle yapılmadı
1949 Ankaragücü (1) Galatasaray kayıt yok
1950 Göztepe (1) Gençlerbirliği kayıt yok
1951 Beşiktaş (5) Altay kayıt yok

Millî Küme (1937-1950)

Sezon Şampiyon[7] İkinci Üçüncü Gol kralı Gol sayısı
1937 Fenerbahçe (3) Galatasaray Beşiktaş Türkiye Sait Altınordu (Üçok) 13
1938 Güneş SK (1) Beşiktaş Galatasaray Türkiye Şeref Görkey (Beşiktaş) 13
1939 Galatasaray (1) Ankara Demirspor Ankaragücü Türkiye Cemil Erlertürk (Galatasaray)
Türkiye Hakkı Yeten (Beşiktaş)
13
1940 Fenerbahçe (4) Galatasaray Muhafızgücü Türkiye Melih Kotanca (Fenerbahçe) 23
1941 Beşiktaş (2) Galatasaray Fenerbahçe Türkiye Hakkı Yeten (Beşiktaş) 18
1942 Olumsuz hava koşulları ve bölge liglerinin geç sonlanmasından dolayı yapılamadı.
1943 Fenerbahçe (5) Galatasaray Beşiktaş Türkiye Şeref Görkey (Beşiktaş) 13
1944 Beşiktaş (3) Fenerbahçe Göztepe Türkiye Kemal Gülçelik (Beşiktaş)
Türkiye Hakkı Yeten (Beşiktaş)
15
1945 Fenerbahçe (7) Beşiktaş Galatasaray Türkiye Melih Kotanca (Fenerbahçe) 17
1946 Fenerbahçe (8) Beşiktaş Kayagücü Türkiye Melih Kotanca (Fenerbahçe) 12
1947 Beşiktaş (4) Fenerbahçe Galatasaray Türkiye İsmet Artun (Vefa)
Türkiye Şükrü Gülesin (Beşiktaş)
12
1948 1948 Yaz Olimpiyatları nedeniyle yapılmadı.
1949 1949 Akdeniz Kupası nedeniyle yapılmadı.
1950 Fenerbahçe (9) Galatasaray Beşiktaş Türkiye Lefter Küçükandonyadis (Fenerbahçe) 14

Federasyon Kupası (1956-1958)

Sezon Şampiyon İkinci Üçüncü Gol kralı Gol sayısı
1956-57 Beşiktaş (6) Galatasaray Altay Türkiye Nazmi Bilge (Beşiktaş) 8
1957-58 Beşiktaş (7) Galatasaray - Türkiye Lefter Küçükandonyadis (Fenerbahçe)
Türkiye Metin Oktay (Galatasaray)
10

Süper Lig (1959'dan beri)

Ana madde: Süper Lig şampiyonları listesi

Anahtar

Şampiyon ayrıca bu sezon Türkiye Kupası'nı kazandı.
Şampiyon ayrıca bu sezon UEFA Avrupa Ligi'ni kazandı.
Sezon Şampiyon İkinci Üçüncü Gol kralı[12] Gol sayısı
1959 Fenerbahçe (10) Galatasaray - Türkiye Metin Oktay (Galatasaray) 11
1959-60 Beşiktaş (8) Fenerbahçe Galatasaray Türkiye Metin Oktay (Galatasaray) 33
1960-61 Fenerbahçe (11) Galatasaray Beşiktaş Türkiye Metin Oktay (Galatasaray) 36
1961-62 Galatasaray (2) Fenerbahçe Beşiktaş Türkiye Fikri Elma (Ankara Demirspor) 21
1962-63 Galatasaray (3) Beşiktaş Fenerbahçe Türkiye Metin Oktay (Galatasaray) 38
1963-64 Fenerbahçe (12) Beşiktaş Galatasaray Türkiye Güven Önüt (Beşiktaş) 19
1964-65 Fenerbahçe (13) Beşiktaş Galatasaray Türkiye Metin Oktay (Galatasaray) 17
1965-66 Beşiktaş (9) Galatasaray Gençlerbirliği Türkiye Ertan Adatepe (Ankaragücü) 20
1966-67 Beşiktaş (10) Fenerbahçe Galatasaray Türkiye Ertan Adatepe (Ankaragücü) 18
1967-68 Fenerbahçe (14) Beşiktaş Galatasaray Türkiye Fevzi Zemzem (Göztepe) 19
1968-69 Galatasaray (4) Eskişehirspor Beşiktaş Türkiye Metin Oktay (Galatasaray) 17
1969-70 Fenerbahçe (15) Eskişehirspor Altay Türkiye Fethi Heper (Eskişehirspor) 13
1970-71 Galatasaray (5) Fenerbahçe Göztepe Türkiye Ogün Altıparmak (Fenerbahçe) 16
1971-72 Galatasaray (6) Eskişehirspor Fenerbahçe Türkiye Fethi Heper (Eskişehirspor) 20
1972-73 Galatasaray (7) Fenerbahçe Eskişehirspor Türkiye Osman Arpacıoğlu (Fenerbahçe) 16
1973-74 Fenerbahçe (16) Beşiktaş Boluspor Türkiye Cemil Turan (Fenerbahçe) 14
1974-75 Fenerbahçe (17) Galatasaray Eskişehirspor Türkiye Ömer Kaner (Eskişehirspor) 14
1975-76 Trabzonspor (1) Fenerbahçe Galatasaray Türkiye Cemil Turan (Fenerbahçe)
Türkiye Ali Osman Renklibay (Ankaragücü)
17
1976-77 Trabzonspor (2) Fenerbahçe Altay Türkiye Necmi Perekli (Trabzonspor) 18
1977-78 Fenerbahçe (18) Trabzonspor Galatasaray Türkiye Cemil Turan (Fenerbahçe) 17
1978-79 Trabzonspor (3) Galatasaray Fenerbahçe Türkiye Özer Umdu (Adanaspor) 15
1979-80 Trabzonspor (4) Fenerbahçe Zonguldakspor Türkiye Mustafa Denizli (Altay)
Türkiye Bahtiyar Yorulmaz (Bursaspor)
12
1980-81 Trabzonspor (5) Adanaspor Galatasaray Türkiye Bora Öztürk (Adanaspor) 15
1981-82 Beşiktaş (11) Trabzonspor Fenerbahçe Türkiye Selçuk Yula (Fenerbahçe) 16
1982-83 Fenerbahçe (19) Trabzonspor Galatasaray Türkiye Selçuk Yula (Fenerbahçe) 19
1983-84 Trabzonspor (6) Fenerbahçe Galatasaray Yugoslavya Sosyalist Federal Cumhuriyeti Tarik Hodžić (Galatasaray) 16
1984-85 Fenerbahçe (20) Beşiktaş Trabzonspor Türkiye Aykut Yiğit (Sakaryaspor) 20
1985-86 Beşiktaş (12) Galatasaray Samsunspor Türkiye Tanju Çolak (Samsunspor) 33
1986-87 Galatasaray (8) Beşiktaş Samsunspor Türkiye Tanju Çolak (Samsunspor) 25
1987-88 Galatasaray (9) Beşiktaş Malatyaspor Türkiye Tanju Çolak (Galatasaray) 39
1988-89 Fenerbahçe (21) Beşiktaş Galatasaray Türkiye Aykut Kocaman (Fenerbahçe) 29
1989-90 Beşiktaş (13) Fenerbahçe Trabzonspor Türkiye Feyyaz Uçar (Beşiktaş) 28
1990-91 Beşiktaş (14) Galatasaray Trabzonspor Türkiye Tanju Çolak (Galatasaray) 31
1991-92 Beşiktaş (15) Fenerbahçe Galatasaray Türkiye Aykut Kocaman (Fenerbahçe) 25
1992-93 Galatasaray (10) Beşiktaş Trabzonspor Türkiye Tanju Çolak (Fenerbahçe) 27
1993-94 Galatasaray (11) Fenerbahçe Trabzonspor Türkiye Bülent Uygun (Fenerbahçe) 22
1994-95 Beşiktaş (16) Trabzonspor Galatasaray Türkiye Aykut Kocaman (Fenerbahçe) 27
1995-96 Fenerbahçe (22) Trabzonspor Beşiktaş Gürcistan Şota Arveladze (Trabzonspor) 25
1996-97 Galatasaray (12) Beşiktaş Fenerbahçe Türkiye Hakan Şükür (Galatasaray) 38
1997-98 Galatasaray (13) Fenerbahçe Trabzonspor Türkiye Hakan Şükür (Galatasaray) 33
1998-99 Galatasaray (14) Beşiktaş Fenerbahçe Türkiye Hakan Şükür (Galatasaray) 19
1999-00 Galatasaray (15) Beşiktaş Gaziantepspor Türkiye Serkan Aykut (Samsunspor) 30
2000-01 Fenerbahçe (23) Galatasaray Gaziantepspor Türkiye Okan Yılmaz (Bursaspor) 23
2001-02 Galatasaray (16) Fenerbahçe Beşiktaş Türkiye Arif Erdem (Galatasaray)
Türkiye İlhan Mansız (Beşiktaş)
21
2002-03 Beşiktaş (17) Galatasaray Gençlerbirliği Türkiye Okan Yılmaz (Bursaspor) 24
2003-04 Fenerbahçe (24) Trabzonspor Beşiktaş Türkiye Zafer Biryol (Konyaspor) 25
2004-05 Fenerbahçe (25) Trabzonspor Galatasaray Türkiye Fatih Tekke (Trabzonspor) 31
2005-06 Galatasaray (17) Fenerbahçe Beşiktaş Türkiye Gökhan Ünal (Kayserispor) 25
2006-07 Fenerbahçe (26) Beşiktaş Galatasaray Brezilya Alex (Fenerbahçe) 19
2007-08 Galatasaray (18) Fenerbahçe Beşiktaş Türkiye Semih Şentürk (Fenerbahçe) 17
2008-09 Beşiktaş (18) Sivasspor Trabzonspor Çek Cumhuriyeti Milan Baroš (Galatasaray) 20
2009-10 Bursaspor (1) Fenerbahçe Galatasaray Portekiz Ariza Makukula (Kayserispor) 21
2010-11 Fenerbahçe (27) Trabzonspor Bursaspor Brezilya Alex (Fenerbahçe) 28
2011-12 Galatasaray (19) Fenerbahçe Trabzonspor Türkiye Burak Yılmaz (Trabzonspor) 33
2012-13 Galatasaray (20) Fenerbahçe Beşiktaş Türkiye Burak Yılmaz (Galatasaray) 24
2013-14 Fenerbahçe (28) Galatasaray Beşiktaş Fas Aatif Chahechouhe (Sivasspor) 17
2014-15 Galatasaray (21) Fenerbahçe Beşiktaş Brezilya Fernandão (Bursaspor) 22
2015-16 Beşiktaş (19) Fenerbahçe Konyaspor Almanya Mario Gómez (Beşiktaş) 26
2016-17 Beşiktaş (20) Başakşehir Fenerbahçe Brezilya Vágner Love (Alanyaspor) 23
2017-18 Galatasaray (22) Fenerbahçe Başakşehir Fransa Bafétimbi Gomis (Galatasaray) 29
2018-19 Galatasaray (23) Başakşehir Beşiktaş Senegal Mbaye Diagne (Galatasaray) 30
2019-20 Başakşehir (1) Trabzonspor Beşiktaş Norveç Alexander Sørloth (Trabzonspor) 24
2020-21 Beşiktaş (21) Galatasaray Fenerbahçe Gabon Aaron Boupendza (Hatayspor) 24
2021-22 Trabzonspor (7) Fenerbahçe Konyaspor

Şampiyonluk sayıları

Takım Şampiyonluk İkincilik Şampiyonluk yılları İkincilik yılları
Fenerbahçe 28 27 1933193519371940194319441945194619501959196119641965196819701974197519781983198519891996200120042005200720112014 1940, 1944, 1947, 1947, 1960, 1962, 1967, 1971, 1973, 1976, 1977, 1980, 1984, 1990, 1992, 1994, 1998, 2002, 2006, 2008, 2010, 2012, 2013, 2015, 2016, 2018, 2022
Galatasaray 23 19 19391962196319691971197219731987198819931994199719981999200020022006200820122013201520182019 1937, 1940, 1941, 1943, 1949, 1950, 1957, 1958, 1959, 1961, 1966, 1975, 1979, 1986, 1991, 2001, 2003, 2014, 2021
Beşiktaş 21 19 193419411944194719511957195819601966196719821986199019911992199520032009201620172021 1938, 1941, 1945, 1946, 1946, 1963, 1964, 1965, 1968, 1974, 1985, 1987, 1988, 1989, 1993, 1997, 1999, 2000, 2007
Trabzonspor 7 9 1976197719791980198119842022 1978, 1982, 1983, 1995, 1996, 2004, 2005, 2011, 2020
Harbiye İY 3 1 192419421945 1944
Gençlerbirliği 2 1 19411946 1950
Başakşehir 1 2 2020 2017, 2019
Ankara Demirspor 1 1 1947 1939
Göztepe 1 1 1950 1942
Muhafızgücü 1 - 1927
İstanbulspor 1 - 1932
Güneş SK 1 - 1938
Eskişehir Demirspor 1 - 1940
Ankaragücü 1 - 1949
Bursaspor 1 - 2010
  1. ^ Beşiktaş'ın Süper Lig'de esasen 14 şampiyonluğu bulunmakla birlikte, TFF Tahkim Kurulu'nun verdiği karar uyarınca 1956-57 ve 1957-58 sezonlarında kazandığı Federasyon Kupaları da şampiyonluk hesabına dahil edildiği için tescil edilen şampiyonluk sayısı 16'dır.[4]

Şehirlere göre şampiyonluk sayıları

Türkiye üzerinde Türkiye futbol şampiyonları listesi

İstanbul (7 takım)

İstanbul (7 takım)

Bursaspor

Bursaspor

Ankara (5 takım)

Ankara (5 takım)

Göztepe

Göztepe

Altınordu, Kenan'a talip arıyor Altınordu, Kenan'a talip arıyor

Eskişehir Demirspor

Eskişehir Demirspor

Trabzonspor

Trabzonspor

Türkiye futbol şampiyonlarının konumları

Şehir Şampiyonluk sayısı Takım(lar)
İstanbul 75 Fenerbahçe (28), Galatasaray (23), Beşiktaş (21), İstanbulspor (1), Güneş SK (1), Başakşehir (1)
Ankara 8 Harbiye İY1 (3), Gençlerbirliği (2), Muhafızgücü (1), Ankara Demirspor (1), MKE Ankaragücü (1)
Trabzon 7 Trabzonspor (7)
Bursa 1 Bursaspor (1)
Eskişehir 1 Eskişehir Demirspor (1)
İzmir 1 Göztepe (1)