Yurtdışı borçlanma öncesi dikkat etmemiz gerekenler
DİLEK ETE

DİLEK ETE

Yurtdışı borçlanma öncesi dikkat etmemiz gerekenler

21 Kasım 2018 - 09:02

 

Yurt dışı borçlanmadan vatandaşlarımızın yararlanabilmesi için dikkat etmeleri gereken hususlar vardır. Bunlardan biri Türk vatandaşı olarak geçirdikleri süreyi borçlanabilirler. Borçlanmak istedikleri süreleri hizmet belgesi  veya ikametgah süreleri ile belgelemeleri gerekir.

Yurtdışı borçlanma genel olarak Türkiye‘de çalışması varsa en son çalıştığı statüye, çalışması yoksa Bağ-Kur'a sayılır. Bağkur kapsamında emekli olmak için daha fazla prim gün sayısına ve sigortalılık süresine ihtiyaç olacağı için çok fazla tercih edilmemektedir.Bunun yerine Türkiye‘ye geldiklerinde birkaç gün sigortalı çalışma sonrası borçlanma yapılarak bu süreler SSK (4a) kapsamında değerlendirilmektedir. Sonrasında yapılan denetimlerde bazen bu sigortalı çalışmalar iptal edilmektedir. Sosyal Güvenlik Kurumu'nun 2011/16 sayılı genelgesi gereği sigortalı çalışmasının geçerli olabilmesi için çalışanın fiili çalışma yapması ve çalıştığı dönemler de Türkiye‘de bulunması gerekir. Aksi takdirde çalışmalar iptal edilmektedir.

Yurtdışında geçen çalışma veya ev kadınlığı sürelerinin eksiksiz usulüne uygun olarak elden veya iadeli taahhütlü posta ile Sosyal Güvenlik Kurumu'na gönderilmesi gerekmektedir.

Borçlanma formunda 6.maddede ‘Borçlanmak istediğiniz yurtdışındaki hizmetin /sürenin niteliği’ kısmında eğer kadın yurtdışında çalışıyor ise ‘çalışılan süre, ev kadınlığı ve boşta geçen sürenin ‘üçünün birden işaretlenmesi gerekmektedir.

Borçlanma yapacak erkek ise bu durumda çalışılan süre ve boşta geçen sürenin birlikte işaretlenmesi doğru olacaktır. Her çalışmadan sonra boşta geçen bir yıl için borçlanma hakkı verildiğinden o kutucuğun da işaretlenmesinde fayda vardır.

Ülkemizin sosyal güvenlik sözleşmesi imzalayarak yurtdışında işe başladığı tarihin ülkemizde başlangıç kabul edileceği ülkeler için çalışılan sürenin işaretlenerek borçlanılması da borçlanma ve emeklilik işlemlerinde sigortalı için fayda sağlayacaktır.

Borçlanma formunda 8.maddesinde borçlanma evrağının gideceği adresin yurtdışı seçilmesi durumunda tebligat geç ulaşmakta bu da sigortalının daha geç ödeme yapmasına neden olmaktadır. Bu emeklilik yaşı dolan vatandaşlarımız için negatif, emeklilik yaşı için bekleyenler de pozitif sonuç doğurur.

Borçlanma formunun 9.maddesinde borçlanma miktarının hesabında günlük borçlanmak istediğiniz prime esas kazanç sorulmaktadır. Burada asgari günlük borçlanma rakamı ile bunun katları arasında ödeme rakamı seçilebilir. Bu seçim yapılırken mutlaka alınacak emekli aylığı, hangi kurumdan emekli olunacağına kadar birçok değişkenin mutlaka değerlendirilerek karar verilmesi gerekmektedir.

Yurtdışı borçlanma da en önemli madde 11.maddedir. Bu maddenin yanlış bir şekilde doldurulması halinde alınacak emekli aylığında 500-600 liraya varan kayıplar söz konusu olmaktadır. Bu maddede dilerseniz yurt dışı sürelerinizin tamamını veya yılları belirleyerek bir kısmını talep edebilirsiniz. Sosyal Güvenlik Kurumu sizin talebinize göre borçlanma formunu düzenlemektedir.

Sigortalı borçlanma tutarının tamamını ödediğinde ödemiş olduğu günler için tarihleri seçmediği veya fazla gün ödediği için düşük maaş alabilmektedir. Bazen düşük aldığı aylık 1000 lirayı dahi bulabilmektedir. Bunun için borçlanacağı gün, yıllar ve prim tutarını doğru hesaplayıp planlamak gerekir.

Yurt dışı borçlanma hatalı yapıldığında bir kereye mahsus emekli aylığı bağlanmadıysa geri alınabilmektedir.

Sigortalı tarih belirtmemişse borçlanma süresi ispatlayıcı belgelerde kayıtlı bulunan tarihler arasındaki en son tarihten geriye doğru olmak üzere borçlanmak istediği gün sayısı esas alınmaktadır.

Borçlanma dilekçesinde talep edilen gün ve süre yazılmasına rağmen borç tebligatının tamamı yatırılmazsa gönderilen tebligatta kayıtlı en son tarihten geriye doğru giderek tespit yapılmaktadır. Borçlanma tutarı ödemeden dilekçe ile başvurulması halinde bu süreler düzeltilebilmektedir. Ödeme yapmadan önce kontrol edilmelidir.

Sonuç olarak yurt dışı borçlanmada eğer günlerinizi sigortaya saydırmak istiyorsanız Türkiye‘de bulunduğunuz tarihlerde kısmı çalışma yapmanız gerekir. Yurtdışı borçlanma da yılları seçmeli mümkünse 1999 öncesi sürelerdeki çalışma ve ikametgah süreleri borçlanılmalıdır. Yurt dışı borçlanma da ödeme rakamı ve seçilen yıllar doğrudan emekli aylığını etkilemektedir.

İsviçre gibi ülkelerde yurt dşı borçlanma süresi İsviçre çalışma süresi ile eş zamanı içermelidir. Ne kadar çalıştıysanız o kadar borçlanma yapmanız doğru olacaktır. Yurt dışı borçlanma sonuçları ile  vatandaşlarımızı ve hak sahibi aile mensuplarını doğrudan etkilemektedir.

YORUMLAR

  • 0 Yorum